Verbindend Communiceren voor ouders, leerkrachten, zorg-professionals en begeleiders van kinderen/jongeren met een ondersteuningsvraag

Bekeken vanuit het gedachtegoed van Nonviolent Communication van Marshall Rosenberg (Verbindende Communicatie (VC) voor ons) handelen mensen vanuit universele behoeften. Alle mensen hebben dezelfde behoeften. Hierin verschillen wij, “normale mensen”, niet van mensen met “een label op het gebied van gedrag”. Ingevulde behoeften bezorgen ons gevoelens die we graag ervaren. Niet ingevulde behoeften bezorgen ons gevoelens die we soms liever niet ervaren. Voor ons kunnen onze gevoelens, als onze behoeften niet worden ingevuld, heftig zijn. Met name als het gaat om ingrijpende gebeurtenissen zoals overlijden van een dierbare, een scheiding of een ernstig ongeluk. Maar over het algemeen nemen onze gevoelens ons niet met regelmaat helemaal over en kunnen we functioneren ondanks dat er behoeften niet worden ingevuld.

Dit is veelal bij kinderen met een gedragslabel (diagnoses zoals stoornis in het Autistisch Spectrum (ASS), AD(H)D, ODD, NLD, enz.) niet zo. Zij ervaren ál hun gevoelens als zeer heftig. In de loop van de jaren leren ze er afstand van te nemen als ze daar mogelijk zicht op krijgen en gemotiveerd om sociaal  aan te willen sluiten. En mogelijk ervaren ze in hun fysieke welzijn ook nog ongemak, zodat het geheel alleen maar nog gecompliceerder en kwetsbaarder wordt en de overprikkeling nog heftiger. Het woordje “te” is hier bijna op zijn plaats, eigenlijk is dan alles “te”veel. En de reacties die qua gedrag dan te zien zijn, zijn ook vaak “te”.

Door ons echter te verplaatsen in het kind met een label die een gebeurtenis als heftig ervaart (ook al zien wij dat anders) is het mogelijk met begrip en mededogen te reageren en weer contact te maken. Misschien niet direct, maar na een rustmoment/periode. Hierbij gaat het dus om te reageren met mededogen en begrip vanuit een positieve intentie (liefde), i.p.v. vanuit een corrigerende (angst). Ook zo belangrijk volgens VC: vanuit de intentie om verbinding te (blijven) maken.

Voor kinderen met een label werkt dat. Ze ervaren acceptatie en veiligheid. Ze komen tot rust, ervaren ruimte en kunnen weer openstaan voor contact. Tot er zich weer een heftige gebeurtenis voordoet.

Deze ruimte en dat begrip, die neutrale houding naar een kind toe (zonder oordeel), is enorm belangrijk voor kinderen met een gedragslabel. Dan kunnen zij leren en ontwikkelen. Dit maakt deze kinderen meer afhankelijk van ouders en de (leer)omgeving. Kinderen hebben over het algemeen vooral behoefte aan veiligheid en geborgenheid. En wie kan ze dit bieden? De volwassenen om hen heen. Als een sterke basis aanwezig, om op terug te vallen als ze het zelf niet meer weten. Dat vraagt om een omgeving waar op gerekend kan worden. Mensen die in verbinding zijn met zichzelf en in verbinding kunnen blijven met het kind. Dat vraagt om handelen vanuit liefde, niet vanuit angst.

De training wordt gegeven door:

Sonja van der Meulen, ervaringsdeskundige en specialist in het ondersteunen van ‘de omgeving’ van kinderen/jongeren met een gedragslabel

Datum: Vrijdag 8 april